Menu

Archief Willemsfonds Algemeen Bestuur

Archiefcategorieën: Thematisch overzicht
Verenigingen, organisaties en bedrijven
Kranten, tijdschriften, uitgevers en mediabedrijven
Drukkers en uitgevers
Archiefcategorieën: Thematisch overzicht
Verenigingen, organisaties en bedrijven
Culturele verenigingen
Algemene culturele verenigingen
Archiefcategorieën: Geografisch overzicht (geen personen)
Nationaal / regionaal

Archief Willemsfonds Algemeen Bestuur (archief nr. 10)
Periode1851-2015
Omvang en medium159,63 m
ArchiefvormerWillemsfonds Algemeen Bestuur (1851-...)
Lees meer
Bereik en inhoudHet archief bevat statuten, stukken m.b.t. de bestuurswerking, de briefwisseling, de de activiteiten, de leden- en personeelsadministratie, de boekhouding en de publicaties, en stukken m.b.t. contacten met andere verenigingen en organisaties. Het bevat ook informatie over de werking van de afdelingen en de Provinciale Verbonden (voornamelijk briefwisseling, stukken m.b.t. plaatselijke activiteiten en verslagen over de werking aan het Algemeen Bestuur).
Het archief bevat ook foto's, affiches en vlaggen.
De verslagen van de bestuursvergaderingen van 1851 tot 1944 zijn online raadpleegbaar.
ToegangenDeelinventaris (1851-1975) beschikbaar (archief raadpleegbaar met voorwaarden/beperkingen)
OrdeningDe inventaris bestaat uit twee delen, het archief tot 1975 en vanaf 1976. De keuze voor 1975/1976 als cesuur komt voort uit de organisatorische evolutie van het Willemsfonds, waarbij we drie periodes kunnen onderscheiden. Tot de jaren 1960 werd het Willemsfonds volledig gedragen door vrijwilligers, waarbij het vooral de (hulp)secretaris was die de documenten klasseerde en het archief beheerde. Door subsidiëring, vooral vanaf het K.B. van 1967, kon het Willemsfonds een bezoldigde werkkracht inzetten voor de algemene werking en de begeleiding van de afdelingen. Vanaf dat ogenblik groeide het archief gestadig aan. De grootste verandering trad echter op vanaf 1976 met het in werking treden van het decreet van 4 juli 1975 op het sociaal-cultureel vormingswerk voor volwassenen. Het Willemsfonds kon voortaan een bezoldigde staf aanwerven en kreeg de beschikking over meer werkingsmiddelen, met een sterke stijging van het aantal activiteiten tot gevolg. Door deze professionalisering en intensifiëring van de werking kende ook het archief bijgevolg een grote aangroei.
Binnen elk deel is de inventaris is opgedeeld in de volgende hoofdstukken:
A. Interne werking
Hieronder vindt men de stukken die betrekking hebben op het interne beheer van de vereniging: stukken m.b.t. statuten, stukken m.b.t. algemene vergaderingen en de verschillende bestuursorganen, financiële stukken (kasboeken, facturen en rekeninguittreksels, subsidiedossiers), stukken m.b.t. het personeel (vóór 1975 nog zeer beperkt), stukken m.b.t. de ledenadministratie zoals ledenlijsten, en ten slotte stukken m.b.t. huisvesting, infrastructuur en uitrusting.
B. Communicatie
De rubriek “communicatie” bevat vooral de grote reeksen inkomende en uitgaande briefwisseling van de jaren 1860 tot 1975. Daarnaast vindt men er omzendbrieven, petities, moties, persberichten en promotiemateriaal.
C. Het Willemsfonds als culturele vereniging
Hieronder vindt men de stukken m.b.t. de algemene culturele werking (congressen, vieringen, wedstrijden), m.b.t. het vormingswerk voor volwassenen, m.b.t. radio- en tv-uitzendingen en m.b.t. de bibliotheekwerking.
D. Het Willemsfonds als drukkingsgroep
Losse stukken en thematische dossiers rond enkele kernthema’s van de Willemsfondswerking werden hieronder samengebracht: Vlaamse Beweging, vrijzinnigheid en pluralisme, onderwijs en cultuurbeleid. Deze onderwerpen komen uiteraard ook aan bod in andere rubrieken (verslagboeken, congressen, briefwisseling enz.).
E. Het Willemsfonds als uitgever
Deze rubriek bevat de stukken die betrekking hebben op de activiteiten van het Willemsfonds als uitgever van boeken, brochures, lieduitgaven, tijdschriften (publicatiedossiers, financiële stukken, manuscripten, …).
F. Lokale werking
Naast enkele stukken m.b.t. de overkoepelende Provinciale Verbonden bevat dit onderdeel van het archief voornamelijk stukken m.b.t. de afdelingen. De eerste afdeling werd opgericht in 1868 en tot vandaag zijn er meer dan 200 afdelingen werkzaam geweest. Naast de correspondentie die de afdelingen met het Algemeen Bestuur voerden m.b.t. hun ledenadministratie, werking en activiteiten, waren zij ook verplicht om jaarlijks hun werkings- en financiële verslagen en ledenlijsten over te maken. Deze stukken werden per afdeling bijgehouden in afdelingsdossiers.
G. Contacten met en deelname aan andere verenigingen en organisaties
Hier vindt men dossiers en losse stukken m.b.t. contacten met andere organisaties en verenigingen. Het spreekt voor zich dat men ook daarover informatie kan terugvinden in de andere rubrieken, zoals de verslagen/verslagboeken van de verschillende bestuursorganen en de algemene reeksen briefwisseling.
Voorwaarden voor raadplegingGeïnventariseerd gedeelte: de stukken ouder dan 30 jaar zijn raadpleegbaar mits ondertekening van een onderzoekscontract, de stukken jonger dan 30 jaar zijn niet raadpleegbaar. De niet geïnventariseerde stukken zijn niet raadpleegbaar. Lees onze disclaimer raadpleging van archieven.
Voorwaarden voor reproductieStandaardvoorwaarden, zie het leeszaalreglement.
Taal en schriftNederlands, Frans / Standaardschrift
Fysieke kenmerken en technische vereistenPapier / Geen
VerwervingGeschonken door het Willemsfonds Algemeen Bestuur sinds 1982.
Geschiedenis van het archiefHet archief van 1851 tot +/- 1957 (omvang ca. 35 meter) werd door het Willemsfonds in depot gegeven aan de Gentse Universiteitsbibliotheek, waar het werd bewaard in de Handschriftencollectie. Begin jaren 1980 werd het naar het Liberaal Archief overgebracht. De stukken vanaf 1957 werden door het Willemsfonds rechtstreeks overgemaakt aan het Liberaal Archief. Het Willemsfonds draagt nog steeds periodiek zijn semi-dynamisch/statisch archief over aan het Liberaal Archief.
In de inventaris krijgen de beschrijvingen van stukken die door het Willemsfonds rechtstreeks aan het Liberaal Archief werden overgemaakt (zie hoger), een * achter de materiële omvang (dus bv. 1 omslag*). De beschrijvingen met betrekking op de stukken die werden overgemaakt door de Gentse universiteitsbibliotheek krijgen geen aanduiding. Beschrijvingen van archiefbestanddelen, samengesteld uit stukken komende van zowel de universiteitsbibliotheek als rechtstreeks van het Willemsfonds, worden aangeduid met (*) (dus bv. 1 omslag (*)).
In het archief bevond zich ook archiefmateriaal van het Comiteit ter Bevordering van de Nederlandse Zang, de Vlaamse Jonge Wacht van het Willemsfonds, voorzitter Hans Van Werveke, enkele afdelingen (o.a. Gent), de Liberale Bond (Gent) en van het liberale tijdschrift Het Volksbelang. Deze stukken werden uit het Willemsfondsarchief gelicht en als afzonderlijke archieven bewaard en verwerkt.
SelectieGeen selecties uitgevoerd.
AanvullingenHet archief wordt regelmatig aangevuld door het Willemsfonds Algemeen Bestuur.
BeelddocumentenAffiche (78)
Archief (2)
Diploma (1)
Foto (201)
Kledij en textiel (2)
Medaille (4)
Object (3)
Plaket (16)
Postkaart (1)
Sculptuur (2)
Tekeningen en prenten (6)
Vlag (6)
Persistente url https://hdl.handle.net/21.12117/1253694
  • Hele toegang (10 Archief Willemsfonds Algemeen Bestuur. Inventaris.)